Terug naar index Archief

Terug naar de Draaikolk, webplek voor mensen die hun partner hebben verloren

Inhoud 5e jaargang nr. 2/3 - januari/februari 2003

Hoofdredactioneel: Bijna alweer een maand verder

Weet je: toen ik aan het eind van het jaar de nieuwjaarseditie van de Draaikolk op het net zette, had ik eigenlijk geen idee hoe het allemaal verder zou gaan met mij, met ons. Dat idee heb ik nog niet helemaal, maar we weten wel een beetje meer dan toen, aan het begin van het gloednieuwe jaar, toen we een fles champagne opentrokken en met tranen in de ogen een toast uitbrachten op het leven, ons leven, mijn leven.
Die hartgrondige toast vol pijn, onzekerheid en verdriet heeft blijkbaar wel een beetje geholpen, want ik moet weliswaar binnen twee weken onder het mes en er zal een stuk uit mijn rechterlong worden gesneden, maar het is geen longkanker, maar een uitzaaiing van de darmkanker die ik ruim vier jaar geleden kreeg. En dat schijnt in mijn geval aanzienlijk gunstiger te zijn. Althans minder ongunstig.

We leven dus nog en het ziet er naar uit dat ik dat na de operatie nog wel "een tijdje " zal blijven doen.
Eigenlijk is het gek dat ik zo euforisch ben over zulk slecht nieuws. Maar ja, je leert in je leven toch door alle ervaringen rijk geworden om dankbaar te zijn voor wat het leven je nog gunt. En dat is nu eigenlijk weer veel méér dan ik had verwacht. Monique en ik hebben nu weer even het gevoel dat we nog ,,een heel lang leven" voor ons hebben en er zal geen arts zijn die zou durven beweren dat dát er niet in zit, want artsen geven uit principe nooit garanties…

Voorlopig wachten we op de komende operatie en denken aan een vast wel zonniger tijd erna. We zullen proberen om zo nu en dan wat nieuws aan de Draaikolk toe te voegen, maar gemakkelijk is dat niet. Het rouwen lijkt nu even wat meer op de achtergrond te zijn gedrongen. En toch is het zeer waarschijnlijk dat ik op Janny's sterfdag in het ziekenhuis zal liggen…
Verder ben ik op mijn manier lief voor mezelf en heb ik een heel klein webplekje voor mezelf geopend, waar ik mijn gevoelens als kankerpatiënt neerleg langs de vloedlijn op mijn kleine privé-strandje voor iedereen die het maar wil lezen. ,,Langs de vloedlijn" heet deze webplek dan ook. Google brengt je er zo naar toe als je ,,vloedlijn" als zoekterm intikt, maar hieronder vind je ook een clickable link. Ach, ik ben en blijf nu eenmaal journalist en ik wil gewoon blijven schrijven over alles wat me raakt en dat is "toevallig" nu kanker…

Blijf ons schrijven en bezoek regelmatig de Draaikolk om te zien of er iets nieuws is bijgekomen. We geven dat met een rood sterretje aan. En natuurlijk houden we jullie op de hoogte!

Bert Vos
Hoofdredacteur De Draaikolk

De troostmuziek van José Osterman

Van tijd tot tijd lees ik de uitgaven van de Draaikolk nog eens door. Ik heb alles namelijk uitgeprint. Het leest prettiger vanaf een velletje papier dan van een beeldscherm. Naarmate ik "verder ben in mijn verdriet" ervaar ik de dingen steeds anders. Zo ook wat er geschreven is in de Draaikolk. De laatste tijd ben ik erg veel bezig met muziek en merk dat ik daar veel troost aan beleef. De ene keer loop ik te dansen door het huis en de andere keer barst ik in huilen uit met precies hetzelfde nummer. Vreemd vind ik dat. Hoe kun je nu de ene keer dansen op een bepaald lied en de andere keer huilend op de bank zitten? Ligt dat aan de tekst, de melodie of aan de muziekinstrumenten of aan de herinnering bij een bepaald lied? Veel nummers roepen natuurlijk herinneringen op aan mijn overleden man. Sinds de dood van mijn man zijn er inmiddels al weer nieuwe CD's uitgekomen. Dan vraag ik mij af, hoe hij die nieuwe CD gevonden zou hebben. Welk nummer zijn favoriet zou zijn geweest. Welk nummer hij keihard en vaak gedraaid zou hebben? Hij hield van veel soorten muziek. Jazz, country, blue grass, tex mex, rock, popmuziek. Hij ging vaak naar concerten.
Naar Madonna (met onze dochter), naar Guns'Roses, naar Joe Cocker, naar Emmylou Harris, Maria de Lourdes, de Mavericks, Flaco Jiminez, Dire Straits enz.
Had CD's van deze zangers/zangeressen. Hield ook van Italiaanse muziek. Van Mireille Matthieu, Nana Mouskouri, Willy Nelson, Bruce Springsteen, Queen, Abba. En ik vergeet er nu vast nog meer op te schrijven. Heel uiteenlopende muziek dus. Alleen geen klassieke muziek, operette of opera. Zijn muziek was voor hem alles. Het was zelfs zo, dat hij wel eens zei: als wij ooit nog eens uit elkaar gaan, om wat voor reden dan ook, is alles wat ik hebben wil, mijn muziek. Verder hoef ik niets. Grammofoonplaten, cassettebandjes bandrecorderbanden, muziekvideobanden en zijn CD's. En nu is hij er zelf niet meer, maar zijn muziek nog wel.

Zoldermuziek

Op zolder staat een eenvoudige stereo-installatie met pick-up en al zijn grammofoonplaten. Als hij op zolder met zijn hobby's bezig was: elektrische spoortrein, modelboten bouwen, draaide hij altijd zijn platen. Goud van oud. Hij heeft nooit ook maar 1 plaat weggedaan. En heeft zijn hele leven (helaas slechts 53 jaar) veel plezier beleefd aan muziek. Maar vooral tijdens zijn ziekte heeft hij veel muziek gedraaid. Daar had hij steun aan en het troostte hem. Toen ons verteld werd dat hij nooit meer beter zou worden, dat was 9 maanden voor zijn dood, heeft hij alleen nog maar muziek gedraaid. Hij heeft alles wat hij aan muziek bezat gedraaid. Tussen al "zijn muziek" zat zo af en toe een plaatje en CD van mij. Ik heb me nooit zo erg met muziek beziggehouden, vond eigenlijk zijn muziek ook wel mooi en de muziek die dagelijks op de radio gedraaid werd. Zelf houd ik van luisterliedjes, ik vind de tekst altijd heel belangrijk. Ik houd van romantische liedjes. Precies het tegengestelde als mijn man. Ik luister ook graag naar een verzamel CD van allerlei verschillende songs. Niet een hele CD van dezelfde zanger met dezelfde soort muziek. Toen hij al overleden was, vond ik tussen de cassettebandjes ineens een paar bandjes, die ik nooit eerder had gezien.
Daar stond op: "zoldermuziek voor Jose" opgenomen door Wim Osterman op 20 mei 2001 en "zwijmelmuziek voor Jose" en "laatste bandje opgenomen voor Jose" opgenomen op 11 juni 2001. Pas sinds kort ben ik die bandjes gaan draaien, eerder durfde ik dat niet, wilde niet weten wat hij opgenomen had. Er staan nummers op waar hij totaal niet van hield, maar ik wel, maar ook nummers die heel gevoelig zijn voor mij b.v. "ne me quitte pas" en "are you lonesome tonight" en nummers uit onze verkeringstijd waar we op "slijpten". Een hele openbaring. Vanaf die tijd draai ik die bandjes regelmatig en ik noem dat mijn "troostmuziek".
En nu lees ik ineens in vorige edities van de Draaikolk de stukjes over "troostmuziek".
Dat is wel toevallig, nietwaar?

Land of Hope and Dreams

Mijn man was ook een grote fan van Bruce Springsteen. Op de dag van zijn laatste chemokuur zijn we nog naar een concert geweest van Bruce Springsteen in het Gelredome. Zo ziek en misselijk als hij was is het toch gelukt om dat concert bij te wonen en ervan te genieten. Van dat laatste concert is er ook een nummer gedraaid op de begrafenis: Land of Hope and Dreams. Dat had hij zelf op een bandje gezet: zijn "grafbandje" noemde hij dat. Met nog 4 andere nummers. Ook nog een ander nummer van Bruce nl. Masion on the Hill. Dat bandje draai ik als ik behoefte heb om te huilen.
22 oktober ga ik weer naar Bruce Springsteen in Ahoy. Helemaal alleen. De nieuwe CD die hij dan gaat zingen heb ik inmiddels aangeschaft en draai ik voortdurend. Dan vraag ik mij af hoe hij de nummers gevonden zou hebben, welk nummer hij het mooist gevonden zou hebben. Zelf vind ik het mooiste nummer: Missing You. Hij zingt daar het refrein: everything is everything, but you are missing, natuurlijk voor mij heel toepasselijk. De CD staat in het teken van de gebeurtenissen in New York op 11 september. Het zal voor mij heel dubbel zijn straks dat concert. Ik zou daar met hem moeten zitten en niet alleen. Misschien zingt hij de nummers die gedraaid zijn op zijn begrafenis. Hoe zal ik me voelen dan? Troostmuziek? Ik hoop het.
Aan één nummer heb ik een hele speciale herinnering en dat draai ik als ik niemand heb om me te troosten, dus ook troostmuziek. Dat is het nummer: hey Lala, van de Seldom Scene. Naar dat nummer is hij jaren op zoek geweest. Hij had dat ooit eens gehoord op de radio, wist niet hoe het heette. Had in speciaalzaken vaak dat nummer voor staan zingen, maar niemand herkende het. Tot een maand voor zijn sterven een collega van mij op Internet is gaan zoeken en het uiteindelijk gevonden had. Nog net op tijd. Hij draaide het de hele dag door. Op het laatst lag hij boven in de slaapkamer in een ziekenhuisbed en kon geen muziek meer draaien, de installatie stond in de kamer en op zolder. Zijn broer heeft toen een CD-walkman aangeschaft voor hem zodat hij toch tot op het laatst toe zijn favoriete muziek nog kon draaien.
Op dinsdag 10 juli om 16.00 uur moest ik dat bewuste nummer "hey Lala" opzetten en het ene oordopje in zijn oor en het andere in mijn oor. Als het nummer afgelopen was zei hij: nog een keer. En dat ging zo maar door, tot hij niets meer zei, toen heb ik zelf steeds maar op repeat gedrukt en zo is hij uiteindelijk om 17.30 uur overleden met zijn favoriete muziek in onze beide oren. In mijn afscheidswoord voor hem heb ik dit ook aangehaald en gezegd dat hij het voor mij niet mooier had kunnen maken.
Op zo'n manier iemand dood zien gaan is toch "fantastisch"?
Voor zover ik in dit verband natuurlijk over fantastisch kan praten. Dus is dit nu troostmuziek of niet?
Voor mij wel!
José Osterman, voor e-mail-reacties: OstermanDoe@zonnet.nl

Het niet voorziene einde van een rare-boekjes-reeks
Een eindelijk afgesloten hoofdstuk

Op het moment dat ik begin met de nieuwe editie van de Draaikolk bedenk ik me ineens dat ik voor het eerst na meer dan vijftien jaar heb gebroken met een traditie: ik ben gestopt met het schrijven van een oudejaarsverhaal en het samen met Janny verwerken van dit verhaal tot een boekje voor mijn familie, vrienden en kennissen. Een traditie die eind 1986 begon toen mijn vrouw als handboekbindster op zoek was naar een passend, maar vooral ook origineel relatiegeschenk. Al brainstormend kwamen we op het idee om zo'n geschenk zelf te maken: een klein boekje over boeken. Janny zou het bindwerk verzorgen, ik zou de tekst schrijven. Samen zouden we elk jaar het omslagontwerp bedenken en uitvoeren. Omdat het nogal een omvangrijke klus was vonden we het zonde om het alleen voor de zakelijke relaties te maken. We bedachten dat het misschien ook wel leuk zou zijn voor onze familie, vrienden en kennissen. En met die gedachte zag het eerste deeltje in een oplage van 250 exemplaren het licht. Alles handwerk. Het schrijven, printen, bindwerk en omslag. Het eerste omslag - een linoleumsnede - werd gemaakt door onze oudste zoon die beeldend kunstenaar in de dop was. Alles bij elkaar waren we er maanden zoet mee en het spreekt vanzelf dat we erg benieuwd waren naar de reacties. Die stroomden binnen. Enthousiasme overal. We bloosden er van. En we besloten om elk jaar zo'n boekje te maken. We noemden het in gedachten onze ,,rare boekjes-reeks".

Met de neus in het gras

Janny en ik hebben dat samen tien jaar gedaan. We hebben er jaren bij gehad dat we in april al bezig waren met het omslag. Zoals met het verhaal ,,Engelenbak" (1995/96) waar we mooie witte veertjes voor nodig hadden. De meest fraaie exemplaren vonden we tijdens onze extra voorjaarsvakantie op Ameland. Menige Amelander en passerende toerist zal zich in die tijd verwonderd hebben afgevraagd waarom wij toch dagen achtereen zo gebukt, met de neus bijna in het gras, over het talud van de dijk liepen. Wat wij daar dachten te vinden. We hebben meegemaakt dat passerende eilandbezoekers een eind verderop ook maar eens in het gras gingen kijken… We hebben in die tijd zo'n driehonderd (!) veertjes verzameld. De mooiste werden er tussenuit gezocht en werden met de hand stuk voor stuk op het omslag geplakt… Ach ja, niks was ons teveel om onze relaties, vrienden, kennissen en familie te behagen met een mooi nieuwjaarsgeschenk… Maar we hebben, ondanks het verdriet wat er jaren eerder ,,zo maar" bij kwam, heel veel gelachen samen en dat verzachtte elke keer de pijn van een onzekere toekomst zonder haar.

,,Wonderen gebeuren er niet meer"

Het tiende deeltje (eind 1996) had als titel: ,,Wonderen gebeuren er niet meer" en het was ons toen al duidelijk dat die titel de harde waarheid was. Janny voerde al jaren een woedend gevecht met haar ziekte, maar de borstkanker, wisten wij, zou die strijd ongetwijfeld binnen enkele jaren winnen, misschien wel eerder zoals de artsen hadden voorspeld. Dat tiende deeltje was een gevecht op zich. Ondanks al haar ellende met zware chemokuren wilde ze samen met mij de tien delen volmaken en met een onvoorstelbaar enthousiasme maakte zij ondanks de toenemende pijn de foto's die we nodig hadden voor het omslag. Een tijdens de Beeldenstorm beschadigd beeldhouwwerk in de Dom van Utrecht. Er werden meer dan honderd opnamen vanuit alle mogelijk invalshoeken en belichtingen in twee lange middagsessies van gemaakt voordat zij tevreden was.
De oplage was weliswaar aanzienlijk gedaald tot zo'n honderd exemplaren, maar ook die wilde ze nog met de hand binden. Zoals de foto (op het juiste formaat gesneden) met de hand door haar op het omslag werd geplakt.
Vlak voor haar overlijden in januari 1998 had ik toch nog een klein boekje met een gedicht als nieuwjaarsgeschenk uitgegeven met een schitterende foto door Janny op het strand van Ameland gemaakt. Een close up van de ribbels in het zand, de titel van het betreffende gedicht, dat ik later ook in de Draaikolk heb geplaatst en in het archief terug te vinden is. Het was eigenlijk mijn eigen afscheid van haar en een laatste hommage aan onze traditie.

Verraad?

En toch, toch kon ik er na haar overlijden niet echt mee stoppen. Het was alsof ik verraad pleegde aan haar en aan mezelf. Waarom zou ik het niet alleen kunnen? Ter ere van haar? Natuurlijk, als je wilt dan lukt zoiets altijd wel min of meer. Vrienden en kennissen waren erg verrast dat ze aan het eind van het jaar toch nog een boekje kregen. Juist óók omdat ik zelf in november 1998 in het ziekenhuis belandde. Ik had het boekje toen al klaar… De twee jaren daarna schreef ik koppig aan het eind van het jaar een verhaal en maakte de boekjes. Tot vorig jaar. Het vijftiende deeltje werd eind vorig jaar uiteindelijk maar in een zeer beperkte oplage verspreid. Het hadden er 75 moeten worden, maar veel vrienden en kennissen hebben het boekje moeten missen omdat de kleurenprinter het volstrekt af liet weten. Het was trouwens ook niet meer met datzelfde enthousiasme geschreven en gemaakt als ooit in 1986. Zij die het boekje wel hebben gekregen, hebben een uniek exemplaar. Het is het laatste deel geworden uit een reeks van vijftien jaar. Ik, die dacht de traditie van Janny en mij zonder problemen alleen te kunnen voortzetten, moest toegeven dat dit uiteindelijk toch een illusie bleek. Want ik was gehalveerd. Mijn geest was in al die jaren helemaal op die van haar gericht geweest. Wat zij dacht, dacht ik en omgekeerd. Zij inspireerde, gaf vaak de eerste aanzet. Zonder haar ging het niet. Het kost blijkbaar jaren om dat echt te beseffen en vooral: te aanvaarden.
Dit jaar hebben Monique en ik iets simpels gemaakt als nieuwjaarskaart. En op het moment dat ik dit schrijf is het de vraag of ik wel genoeg exemplaren klaar kan krijgen voordat het te laat is om ze nog te versturen. Gek genoeg hebben we ineens andere prioriteiten.
Maar ik denk niet zonder tedere herinnering terug aan al die prachtige en spannende momenten dat Janny en ik dagen, weken, soms maanden bezig waren om alleen al een origineel omslag te bedenken en te realiseren. Met die herinnering sluit ik nu met pijn, maar zonder schuldgevoelens een prachtig hoofdstuk van mijn leven af. Het duurt niet lang meer voordat het Kerst is en een nieuw jaar begint. Het zal voor het eerst toch anders zijn.

Bert Vos
november 2002

Veel reacties op onze oproep: vertel over jouw nieuwe relatie

In onze vorige editie vroegen wij lotgenoten die een nieuwe relatie hadden te willen vertellen over hun ervaringen. Blijkbaar leeft het onderwerp enorm, want we kregen verschillende uitgebreide reacties in onze mailbox. En dat is natuurlijk een goede zaak.
Blijkbaar is het ook een moeilijk onderwerp, want verschillende lotgenoten vroegen ons om hun naam niet te willen vermelden. Met name om de gevoelens van hun familie te ontzien. We hebben daar wel een beetje begrip voor en afhankelijk van de inhoud en het belang van het verhaal voor anderen, als het ons ook beter lijkt om geen namen te noemen, willen we daar ook wel aan tegemoet komen, maar we willen dat wel als een strikte uitzondering beschouwen.
Want de Draaikolk is een open site. Wat we voorop stellen is openhartigheid, eerlijkheid en openbaarheid. De Draaikolk is er vooral om ervaringen van lotgenoten uit te wisselen, maar we vinden het geen goede zaak als onze lotgenoten zich gaan verschuilen in de anonimiteit, ook al zijn we ons er natuurlijk van bewust dat we als lotgenoten zo ontzettend kwetsbaar kunnen zijn in onze pijn en ons verdriet. Daarom: we doen dat alleen als ook wij van mening zijn dat het beter is voor betrokkene. In alle andere gevallen zullen wij, als men op anonimiteit blijft staan, moeten besluiten om niet te plaatsen. We hopen dat jullie daar begrip voor kunnen hebben, want de Draaikolk bestaat bij de gratie van open e-mailverkeer en je kunt natuurlijk niet direct per e-mail reageren als er geen e-mailadres van de betrokken lotgenoot bekend is. Wie wil reageren op onderstaande brieven voor zover die anoniem zijn (de namen van anonieme brieven zijn door ons bedacht), kan dat doen via ons e-mailadres: info@draaikolk.com
Op andere brieven kun je natuurlijk rechtstreeks reageren. En, wil je ook jouw verhaal over een nieuwe relatie kwijt: schrijf!
Alle lotgenoten die nu hun gevoelens en ervaringen op papier hebben gezet: dat was moedig in al jullie kwetsbaarheid. Bedankt voor jullie vertrouwen!

Hoofdredactie De Draaikolk

Als je de kans krijgt opnieuw gelukkig te zijn: doen, niet bang zijn!

Hallo allemaal,
Graag reageer ik op juliie oproep, om te vertellen over een nieuwe relatie. Ik had het eerst niet voor mogelijk gehouden: een nieuwe relatie wilde ik nog niet, maar ik kreeg 4 maanden na de dood van mijn man, weer nieuw verdriet. Het plotseling overlijden van mijn beste vriendin, met wie ik sinds mijn 16e bevriend was.
Twee plotselinge sterfgevallen is te veel. Even wilde ik niets meer, maar ik moest nog zoveel en ik heb het allemaal gedaan. Soms op mijn tandvlees. Toch komt dan samen met de lentezon ook weer wat levenslust terug. Ik wilde wel graag weer wat fietstochten maken en ben op zoek gegaan naar fietsvrienden. Ik vond niet wat ik zocht, maar ik ontmoette een fijne man, waarmee ik de week er op een fietstochtje heb gemaakt. Het was een half jaar na het overlijden van mijn man. Ik ben nu 10 maanden weduwe en ik heb een fijne vriend.

Ik ben een slechte weduwe

Dat kan natuurlijk niet in de ogen van veel mensen. Veel mensen, waaronder mijn kinderen hebben het er moeilijk mee. Ik probeer discreet te zijn en tactvol. Ik hield ontzettend veel van mijn man. Ik was echt een perfecte echtgenote en goede moeder, alleen een slechte weduwe.
Wat men niet begrijpt en ik ook niet kan vertellen is: een nieuwe vriend kan zoveel hulp geven. Troost: een arm om je heen. Begrip: een grapje op zijn tijd. Aandacht: hij is verliefd dus geeft hij je alle aandacht die je wilt. Zorgzaamheid: lekker en gezond eten, dat lukt samen zoveel beter! Afleiding: uitgaan samen, of bij zijn vrienden (niet als DE WEDUWE) wát een ander gevoel geeft dat!
Ik weet dat maanden niet genoeg zijn en dat het jaren zal duren om er overheen te komen en vergeten doe je het nooit. Maar nu net terug van een vakantie met een andere weduwe (vriendin van 20 jaar ouder) merk ik hoe erg ik hem heb gemist. Hoe ik verlang om bij hem te zijn. Hoe ver ik al ben in de verwerking van mijn rouw. Na drie maanden is de aandacht van de familie op. Gaat het leven voor iedereen zijn gangetje weer. Ik ken hem nu vier maanden en heb grote stappen in mijn verwerking gemaakt.
Ik wilde dat ook graag. Ik geniet van zijn gezelschap. Het klikt enorm tussen ons en hoewel ik het kalm aan wil doen, lukt het me gevoelsmatig niet. Ik ben verliefd. Dat mag niet en kan niet. Na 35 jaar huwelijk. Een goed huwelijk met een lieve, goede en intelligente man (zo'n zonde dat juist hij moest gaan, denk ik vaak) Nu heb ik weer een man gevonden, lief, goed, intelligent, maar hij is nogal wat ouder dan ik en gescheiden en heeft ook het nodige verdriet en verlies geleden.
Ik heb voorzichtig mijn kinderen verteld en mijn broers ook, dat ik wel eens uitga met een man. Een broer reageerde niet zo gunstig. En mijn oudere vriendin ook niet. Toch ga ik zachtjes aan mijn eigen weg.
Het samengaan van ,,oud" en ,,nieuw" geluk
Dit is goed voor mij. Ik ben weer vrolijk en heb weer zin in mijn werk enz. Verdriet is er ook af en toe. Soms zo maar. Dat weten de lotgenoten het best.
Toch kan nieuw geluk en oud verdriet ook samen gaan. Een beetje parallel. Ik heb veel gehad aan de gesprekken met een neef en zijn vrouw, twee hertrouwde weduwe/weduwnaar met kinderen en tegenstand en alles wat daar bij hoort en zij zeiden: we zijn blij voor je. Pak het leven vast. Geniet van wat je elkaar kan geven. Je leeft maar een keer en je moet er wat van maken. Als je de kans krijgt gelukkig te zijn: doen. Niet bang zijn. Alles komt wel goed en zo niet, dan moet je maar denken: je kunt niet voor elk onderdeel een gouden medaille winnen. Je bent moeder, je was echtgenote, je bent schoondochter, zuster, schoonzuster en nicht en vriendin nou dan weet je ook, dat je het niet iedereen naar de zin kunt maken.
Toch baart dat mij het meeste zorgen. Ik wil beslist niet de liefde van mijn oudste zoon verliezen. De jongste is er niet op tegen. Ik zou zoveel kunnen vertellen, maar het blijft moeilijk. Een nieuwe relatie. Is dit de euforie van het begin?
Of zal het zo blijven? Ik denk dat wij voor elkaar zijn bestemd. Ik heb een rotsvast vertrouwen in onze toekomst, maar volgens mijn man was ik altijd een domme optimist. Ik zou ook liever door iedereen aardig gevonden worden in plaats van al die kritiek, maar ja dat kan nou eenmaal niet. Zo lang we blij zijn met elkaar zijn we samen sterk en dat is precies wat ik nodig heb.

Mensen oordelen vaak zo hard

Om diverse redenen wil ik liever niet met mijn naam in de Draaikolk. Bert en Monique, jullie kennen mij van de mailbox en ik reken op jullie medewerking anders zou ik mijn gedachten en gevoelens niet meer durven toevertrouwen aan de Draaikolk. Mensen oordelen vaak zo hard. Dat half jaar alleen was heus heel hard en eenzaam en verdrietig, maar na de as verstrooiing in de lente had ik zo'n behoefte aan gezelligheid en vriendschap en ik voelde mij nog zo jong en levenslustig. Dit is toch niet het einde van MIJN leven, dacht ik. Voor mij zal er toch nog wel iets zijn?
Ik heb in een half jaar tijd mijn man verloren, ons bedrijf weer op poten gezet na brand en waterschade, op zakenreis geweest, mijn vriendin verloren, op reis naar Spanje om de familie van mijn a.s. schoondochter te leren kennen, naar een vakbeurs geweest, de kaartclub weer bezocht, evenals de gymclub, tussendoor steeds gewerkt. Mijn kinderen aandacht gegeven en mijn familie gebeld en bezocht (als er uitnodigingen waren) Mijn gezondheidsproblemen in mijn eentje het hoofd moeten bieden. Dezelfde polikliniek als waar mijn man overleed en niemand die met me mee kon gaan. Altijd alles alleen doen en dat wilde ik niet meer. Ik ben een sterke zelfstandige vrouw in de ogen van velen, maar God weet hoe eenzaam ik was. Nu vier ik nog alleen de bruiloft van mijn jongste zoon met zijn lieve meisje. Ik heb het feest georganiseerd en heb mijn zoon met raad en daad bij gestaan.

,,Ik heb stiekem met je gedanst"

Als ik het glas hef op hun geluk dan denk ik stilletjes aan mijn overleden man, maar ook aan mijn vriend, die MIJ al die dagen en weken heeft gesteund. Ja misschien mag ik toch wel weer gelukkig worden. Later als de anderen er ook aan toe zijn. Tot dan toe dan maar stiekem. Net las in het liedje: Ik heb stiekem met je gedanst. Ken je dat? Nou ik dans ook stiekem met hem. In gedachten op mijn stoel en hij thuis met mij, denkbeeldig en de speech hebben we samen geoefend. Ja mensen ik ben slecht, omdat ik een schouder zocht om op uit te huilen en een arm om mij heen. Voor hen allemaal te vroeg, maar voor mij op tijd. Nu loop ik voor het protocol mijn tijd te verspillen. Zonde ik had zo graag een vakantie met hem gewild. Nog even geduld. Ook na een jaar zal men zeggen: nu al, maar goed ik doe het omdat dat moet en ik moest al zoveel. Mijn verjaardag vier ik hopelijk in een zonnig land ver van de koude winter in Holland en de koude harten van de mensen om mij heen. Eens zullen ze het kunnen begrijpen, maar dat betekent, dat ze zelf ook een verlies hebben moeten doorstaan. Ik mag dat niet hopen. Dus zal dat nog lang duren. Toch zijn er die paar echte vrienden, door dik en dun en de lotgenoten, die het begrijpen, hoop ik. .

Carolien de Vechter (echte naam en e-mailadres bij de redactie bekend)

Het leven is als een trein: er stappen mensen uit en ook weer in

Hallo Bert en Monique
Op de eerste plaats een compliment voor je moed om zo kaal voor de dag te komen Bert. Het staat je goed.
Een hele tijd heb ik geen behoefte gehad om de Draaikolk te openen. Het leven gaat door, de Draaikolk vergeten, nee dat niet, maar het lijkt of de dagen steeds korter worden. Nu ik dit schrijf realiseer ik me dat ik voornamelijk in de kleine avonduurtjes naar De Draaikolk ging. Hiervoor is nu minder tijd want de avonden worden nu gevuld door mijn grote liefde Adri.
Hij maakte me ook attent dat we nog geen donatie hadden gedaan. Slordig, dus dat maken we snel goed want we willen graag betrokken blijven bij onze Draaikolk.

Jullie willen graag weten hoe het gaat met de relaties die ontstaan zijn uit de contacten via de Draaikolk. We hebben nog met meerdere lotgenoten contact en kennen zo een aantal mensen waarmee het heel goed gaat. Om bij onszelf te blijven, onze relatie is intens en onze trouwplannen worden verwezenlijkt. In het voorjaar 2003 leggen wij opnieuw de trouwbelofte af en gaan voor nogmaals 30 jaar samen. Beiden hebben we er een huwelijk van 29,5 jaar opzitten.
Jammer vind ik dat mensen hun naam laten verwijderen uit het Draaikolkbestand omdat je, ook al heb je een nieuwe relatie, nog heel veel kunt betekenen voor lotgenoten.
Jullie zijn daarin het beste voorbeeld. Ik begrijp het echter wel. Zelf krijgt ik regelmatig mailtjes van lotgenoten en als ik dan terugschrijf merk ik dat het intensief is om terug te denken aan hoe het was, wat ik op een bepaalde dag deed of dacht. Soms kom ik daardoor wel in een dal en voel me dan verdrietig. Dit is een soort heimwee naar het verleden en juist omdat ik me nu zo gelukkig voel in mijn nieuwe relatie is dit heel verwarrend. Toch geeft dit gevoel diepte aan de relatie tussen Adri en mij. We hebben immers beiden veel van een ander gehouden.

Doordat ik, op het spoor gezet door Marinus van den Berg, het leven ben gaan zien als een treinreis kan ik beter omgaan met mensen die uit mijn leven verdwijnen. Vroeger liep ik overal achteraan en had een enorm netwerk van vrienden en familie. Er zijn nu mensen die een andere kant opreizen dan ik en dat is goed. Het geeft ruimte om weer nieuwe contacten te leggen als die toevallig in mijn trein stappen. Met de Draaikolk is het eigenlijk net zo. Je kunt De Draaikolk zien als een trein waarop jullie de bestuurders zijn. Jullie bepalen de route en onderweg kunnen lotgenoten instappen en weer uitstappen als hun reis een andere kant opgaat.
Ik laat me nog graag vervoeren met jullie trein omdat ik nog niet alles van de route gezien en ervaren heb.
Sterkte met het verhuizen

Gerdi Leussink, e-mailadres: Christenhusz-GJM@zonnet.nl

Onze overleden partners horen er gewoon bij

Hallo Bert en Monique

Hier een mailtje van mij. De Draaikolk lees ik nog regelmatig, ook al is er in de laatste 3 jaar veel veranderd. Ik ben bezig met de reïntegratie van de WAO al kost het me nog steeds veel energie.
De stukjes die me veel aanspraken gingen vooral de laatste tijd over een nieuwe relatie en ja: ik heb een nieuwe relatie en het is met een lotgenoot.
Het gaat goed en we kunnen heel goed over de gevoelens van onze overleden partners praten. Ze horen er gewoon erbij.
We wonen jammer genoeg iets te ver van elkaar maar we bellen mailen en zien elkaar ieder weekend. En nee ik wil gewoon in de Mailbox blijven staan en niet, zoals er sommigen, afhaken.

Ik krijg nog wel mail van lotgenoten, maar jammer genoeg krijg ik daarna vaak geen respons als ik ze beantwoordt. Jammer!
Ik lees regelmatig de Draaikolk en mijn nieuwe relatie ook. Ik heb ook contact met een lotgenote uit mijn woonplaats. We praten veel en zijn ook samen op vakantie geweest. Ik doe ook aan activiteiten met een groep rond Rotterdam en we hebben al een paar keer wat samen gedaan.
Veel gepraat met elkaar over verschillende onderwerpen (werk, vakanties, kinderen en andere onder onderwerpen maar ook over het verlies van je partner). Het Is een leuke groep. We mailen veel met elkaar.
Dit wou ik jullie gewoon even laten weten.
Veel geluk in jullie nieuwe huis.

groetjes Henny Radix, e-mailadres: hradix@xs4all.nl

Zijn liefde voor mij deed niets af aan de liefde voor zijn overleden vrouw

Beste Bert en Monique,

Vandaag heb ik pas voor de eerste keer het hoofdstuk "Wie zijn wij" op de site gelezen. Jullie verhaal trof mij met name omdat er een aantal overeenkomsten inzitten. Zoals jullie aan de geboortedata van Willie en mij kunnen zien, zit er ongeveer een even groot leeftijdsverschil tussen Willie en mij als tussen jullie. Ook Willie heeft zijn eerste vrouw verloren. Zij is in 1992 overleden aan een hartstilstand. Vrij kort na haar overlijden hebben wij elkaar leren kennen, maar zijn pas 6,5 jaar later getrouwd. Jullie geven aan dat het rouwproces gewoon binnen het huwelijk doorgaat. Dat is ook iets wat ik vanuit onze relatie ken. Toen Willie uit kwam voor zijn relatie met mij waren veel mensen boos op hem, omdat hij in hun ogen zijn vrouw wel erg snel vergeten was. Niets is minder waar. Zijn liefde voor mij deed niets af aan de liefde voor zijn vrouw en hij heeft een aantal jaar nodig gehad om het verlies van zijn vrouw te verwerken. Wat wel een heel duidelijk verschil tussen jullie situatie en die van ons is, is dat Willie voor mij wel mijn eerste serieuze partner was. Ik was 26 toen ik hem leerde kennen en had daarvoor alleen wat lossere relaties gehad. Dat maakt wel degelijk verschil denk ik. Jullie weten van elkaar wat je mee maakt, al is ieder verlies en rouwproces dan ook anders. Natuurlijk kon ik me wel indenken wat Willie mee maakte en heb ik hem ook waar mogelijk gesteund, maar dat is toch niet echt hetzelfde. Nu weet ik het wel en wenste dat het niet zo was!

Het 2e vrouw syndroom

Ik moet eerlijk zeggen dat ik, doordat ik zelf geen eerdere hechte relatie achter de rug had, ook wel last had van het "2e vrouw syndroom". Jaloers ben ik nooit geweest. Ik heb er ook nooit problemen mee gehad dat zijn trouwfoto op een prominente plaats bij ons thuis stond. Iets meer moeite had ik met het feit dat hij tot vlak voor ons trouwen zijn trouwring van zijn eerste huwelijk droeg, maar ook daar kon ik mee leven. Verhalen over zijn eerste vrouw probeerde ik juist bij hem los te krijgen. Ik durf oprecht te beweren dat ik ook altijd rekening gehouden heb met zijn dochters en met gevoeligheden voortkomend uit het overlijden van Willie. Waarom dan toch het "2e vrouw syndroom"? Ik heb altijd het gevoel gehad dat ik door mensen die zijn eerste vrouw hebben gekend, zoals bijv. de familie van Willie, nooit volledig als echtgenote ben gezien. Om een voorbeeld te noemen: pas tijdens de ziekte van Willie in de periode dat ik bij hem in het ziekenhuis verbleef heeft een zuster van hem tegen me gezegd dat ze blij was dat hij mij heeft leren kennen en dat ik goed voor hem ben geweest. Zij gaf ook eerlijk toe dat het toen pas tot haar door drong. Ander voorbeeld: Vorig jaar is mijn schoonmoeder overleden. Tijdens het overleg wie uitgenodigd moesten worden op de begrafenis werd besloten dat in ieder geval de ouders van de partners een kaart zouden krijgen. Op dat moment werd gezegd dat Willie's schoonouders niet meer uitgenodigd hoefden te worden: die waren al dood. Ik kon me op dat moment niet inhouden en gaf als antwoord dat ik dat niet hoopte, want die ochtend waren ze nog in goede gezondheid.

Geen volledige erkenning

Waarom vertel ik dit? Ook nu na het overlijden van Willie heb ik nog steeds het gevoel dat ik niet volledig erkend wordt als zijn vrouw. In de relatie met zijn dochters heeft dat er zelfs toe geleid dat wij sinds deze week geen contact meer hebben, hoewel we nog zo beloofd hadden dat we een familie zouden blijven. Hoewel ik het me van zijn dochters nog wel kan voorstellen - het is logisch dat zij mij heel anders zien dan hun moeder, niet alleen naar hen toe maar daarom ook naar hun vader toe- doet het toch pijn. Bij de overige familie heb ik er zelfs nog meer moeite mee. Meer moeite dan toen Willie nog leefde. Hoewel het wel eens stak, accepteerde ik het omdat we samen waren. Ik dacht in veel situaties (vooral naar zijn dochters toe) dat ik een maar stapje terug moest doen, begrip moest tonen etc.. Ik had gekozen voor deze relatie, de andere om ons heen niet. Nu hij er niet meer is heb ik echter ook geen keus meer en zou het prettig zijn als dat begrepen werd.

Met de kans verbitterd te lijken moet ik zeggen dat onze relatie de afgelopen 9,5 jaar prachtig is geweest, maar met name de eerste jaren niet altijd even makkelijk. Dat maakt het ook zo gemeen dat we niet meer tijd samen hebben gekregen.

Ik weet niet waarom ik dit allemaal heb opgeschreven. De bedoeling was echt om alleen even de overeenkomsten aan te geven en ook daar is natuurlijk niet echt een reden voor. Misschien wilde ik het gewoon even kwijt.

Verder wilde ik zeggen dat ik blij was te lezen dat jullie ondanks jullie verdriet toch weer geluk bij elkaar hebben gevonden. Aangezien ik dat ook kwijt wil verstuur ik dit mailtje toch, ondanks dat ik al aangaf dat ik niet weet waarom ik jullie dit allemaal vertel.

Met vriendelijke groet,
Mieke van de Pol, e-mailadres: pol387@zonnet.nl

Ik voel me schuldig omdat ik de verkeerde man gekozen heb

Beste Bert,

Mijn kanjer is 23 december 1999 overleden. Na bijna drie jaar heb ik het gevoel alles geprobeerd te hebben verder te gaan.
Nieuwe baan, nieuwe hobby, duiken, waar ik veel mensen ontmoet. Het eerste jaar heb ik al mijn vrienden en familie nagelopen maar steeds het gevoel gehad dat het contact van mij uit moest gaan. Ik ben daar mee gestopt en dus nieuwe mensen gaan ontmoeten. In eerste instantie heel voorzichtig met het vertellen van mijn verhaal omdat ik door mijn ervaringen bang was geworden als mensen ervan afweten en mij de rug toekeren omdat ze niet weten hoe ze met me om moeten gaan.
Ik ontmoette mensen die het wel begrepen en dat deed me goed en zo durfde ik steeds meer over mijn situatie te vertellen. Dit waren wel oudere mensen. Ik ben zelf 29 en kreeg het gevoel qua leeftijd er niet meer bij te passen. Als ik pogingen deed om verder te leven kreeg ik de behoefte 29 (eigenlijk 26 daar ben ik blijven hangen) te zijn maar met leeftijdgenoten had ik weinig contact.

Ik voelde me zo vertrouwd

Tot het moment dat ik met een jongen in contact kwam. Zijn relatie was net verbroken en we raakten aan de praat. Ineens voor ik het besefte vertelde ik mijn verhaal. Ik was verbaasd over zijn zo begrijpende reactie. Hij maakte rake opmerkingen en ik voelde me zo vertrouwd dat ik eindelijk alles kon zeggen. We spraken vaker af en van het een kwam het ander: het werd meer dan vriendschap. Ik had dit niet verwacht dacht dat het nog wel 10 jaar zou duren. Heel voorzichtig ging
ik meer openstaan voor deze jongen. Ik kon het met hem over mijn vriend hebben en gaf mij alle tijd.
Eindelijk na lange tijd kon ik, als ik bij hem was, me eens rustig voelen zonder het gevoel weer naar huis te willen. Gewoon ontspannen en dat was lang geleden. Als ik eens een uitbarsting had ,dan zei hij dat ik ook de moeilijke dingen met hem mocht delen niet alleen de leuke, oftewel ik hoefde het niet voor me te houden.
Na een tijdje kreeg hij problemen met zijn werk en zijn huis. Hij ging weer bij zijn ouders wonen. Vanaf die tijd konden we alleen nog bij mij thuis alleen zijn. Ik deed al het mogelijke mijn huis weer leefbaar te maken. Maar hij voelde zich niet op zijn gemak bij mij, bleek later. Hij sloot zich volledig af en het werd hem allemaal te veel. Dit heeft weken geduurd en ik probeerde van alles, maar het leek erop dat hij zich meer en meer van mij verwijderde. Ik werd bang hem ook te verliezen en wilde weten of hij nog echt om mij gaf. Ik drong hier ook op aan. Hij wist het niet.
Tot nog toe heb ik geen antwoord. Ik heb gezegd dat we maar als vrienden verder moesten gaan. Hij vond dat prima. Nooit is hij erop teruggekomen. We zien elkaar nog vaak. In het begin zocht hij toenadering, zat aan me en maakte opmerkingen. Ik kon daar niet tegen, want ik wilde meer dan dat. Maar nu ontwijkt hij me totaal. Ik ben er van overtuigd dat zo als hij nu is. ik beter af ben zonder hem maar kan niet begrijpen dat het niet goed komt. We leven allebei nog en toch is het ineens over. Ik dacht, dat als ik dan met alle moeite me weer open kon stellen voor iemand, ik weer een beetje mooie dingen om me heen zou zien en weer samen er tegen aan zou gaan. Maar nu zie ik het echt niet meer zitten en voel me schuldig dat ik de verkeerde gekozen heb. Ik vecht me kapot weer verder te leven, maar het lijkt of ik steeds word tegen gewerkt. Waar haal je nu nog de moed vandaan in de hoop dat er ooit een dag komt dat je weer een beetje gelukkig kunt zijn? Ik weet het niet meer.

Ik hoop voor alle mensen hier dat als er een nieuwe relatie op hun pad komt het mooi en goed is zo als bij jullie.
Liefs van Linda, e-mailadres: Linda.Rijkers@12move.nl

Voor de kinderen was het eerst wennen

Hallo Bert
Toevallig heb ik de Draaikolk na een jaartje weer geopend en jij vraagt om reactie's van lotgenoten die het geluk weer gevonden hebben.
Ik moet je gelijk geven dat het jammer is dat we jullie niet meer hebben laten horen hoe het gaat met ons, dus bij deze.
Ik ben Julia van Surksum-Gaarenstroom en heb mijn man Evert verloren op 16 oktober 1998.
Begin 1999 ben ik bij jullie in de Draaikolk terecht gekomen, ik heb erg veel gemaild met mede lotgenoten, mannen en vrouwen.
In die tijd heb ik ook een paar keer met de Draaikolk gemaild en verteld dat mijn Evert aan melanoom kanker is overleden.
Ik heb verschrikkelijk veel steun aan deze site gehad, er is er nog een vrouw uit Zwolle waar ik geregeld mee correspondeer.
Vorig jaar heb ik met een man gemaild die ook op de site stond, hij heeft zijn vrouw ook aan melanoomkanker verloren.
Wij raakten aardig in gesprek via internet en omdat er bij mijn dochter ook een melanoom is weggehaald, werden we een troost voor elkaar.
We spraken gewoon een keer af voor een kop koffie en wij zijn elkaar niet meer kwijtgraakt, sterker nog ik woon nu alweer een jaar bij hem in.
Ik heb mijn woonplaats waar ik 49 jaar gewoond heb verlaten, wat overigens erg moeilijk was, want mijn oudste dochter woont daar nog met 3 kinderen.
Het was een hele stap, maar ik wil niet meer terug naar dat lege huis.
Mijn dochters en ik hebben met z'n drieën een goed afscheid genomen van "ons huis". Met kaarsjes en een foto van Evert, wat wierook en herinneringen. We hebben van elke kamer afscheid genomen, veel gehuild maar ook gelachen, daarna met z'n drietjes lekker uit gaan eten.
Ik woon nu in Joure met Sietse Stobbe.
Toen ik hem de eerste mail stuurde was zijn vrouw nog maar 6 weken overleden.
Wij hadden beslist geen bijbedoelingen, maar het klikte zo goed met ons dat we al snel beslisten om het aan onze kinderen te vertellen.
Met mijn jongste dochter was het geen probleem. Zij had Sietse een paar keer gezien en zag de bui al hangen, mij oudste dochter had meer moeite.
Zij misgunde het mij niet, wilde dat ik weer gelukkig werd na twee en een half jaar, maarja een andere pa? nee natuurlijk niet, die is nooit te vervangen. Weg uit mijn woonplaats waar zij elke dag wel even langs kwam met de kids en bovendien is hij een heel ander persoon dan haar vader.
Zij had het er erg moeilijk mee en vond dat we te hard van stapel liepen, maar wij waren zeker van elkaar.Zij rakte aan de situatie gewend en vertelde mij op de dag dat ik mijn 50e verjaardag vierde dat ik een goede keus had gemaakt. Dat deed me vreselijk goed.
De kinderen van Sietse hadden er duidelijk meer moeite mee. Logisch, want zij waren nog volop in het rouwproces.
Zijn dochter was wat toegevelijker en daar hadden we al gauw hele gesprekken mee. Zij heeft moeite gedaan om het te accepteren en dat is goed gelukt.
Ik zal nooit de plaats van haar moeder in willen en niet kunnen innemen. Gelukkig kunnen wij goed met haar en haar gezin overweg.
Zijn zoon had veel meer moeite met de situatie. Daar hebben we sinds afgelopen week pas weer goede contacten mee, door de geboorte van een kleinzoon hebben vader en zoon weer gewoon met elkaar gesproken. Sietse is eerst alleen op kraambezoek geweest en al gauw was het goed dat ik ook meekwam.
Het ziet er naar uit dat na alle ups en downs de zon voor ons met onze kinderen en klienkinderen steeds beter gaat schijnen.
Ik weet wel, dat als je het geluk weer vind, je het niet zomaar kunt aannemen als iets vanzelfsprekend, dat zeker niet!
Wij voelen dat we met z'n vieren zijn Ik hou van twee mannen en hij van twee vrouwen.
En wij begrijpen dat van elkaar en zouden ook niet willen dat we van degene die ons zo dierbaar is, minder van zouden gaan houden.
Wij hadden geen van beiden ooit verwacht weer van iemand te kunnen houden, maar geloof me, het kan gebeuren.
Mocht dat een van jullie overkomen dan wens ik jullie daar erg veel sterkte mee.
Groetjes van Julia Gaarenstroom, e-mailadres: bajo@home.nl

*
Je hoeft het verleden niet te vergeten om een goede toekomst te kunnen hebben.....

Beste Bert en Monique,
De reacties op jullie laatste oproep zijn op één na zeer positief. Geweldig voor deze lotgenoten, ook de manier waarmee zij met hun problemen omgaan.
Begrip opbrengen voor elkaars problemen ,ook van de eventuele kinderen, ligt ten grondslag aan een gelukkig verder leven. Maar dat zal niet altijd even makkelijk zijn!
Je hoeft het verleden niet te vergeten om in het heden gelukkig te zijn en dan mag je rustig eens een huilbui hebben (ik spreek uit ervaring).
Ook wij hadden een uitstekend en harmonieus huwelijk (jammer genoeg geen kinderen , die zouden nu tot troost kunnen zijn). Ik heb fantastische schoonzusjes ,waaronder de tweelingzus van Mieke, mijn vrouw. Zij hebben mij, en nog , gesteund in wat voor mij "onoverleefbaar" leek: ik het verlies van de liefste vrouw en zij het verlies van hun liefste zus!
Ondanks dat staan zij volledig achter mij t.a.v. een partner voor de nog resterende jaren , om nog leuke en gezellige (sportieve) dingen te doen.
Door toeval ontmoette ik eind vorig jaar inderdaad een lieve, spontane vriendin. Het klikte meteen en werden beiden verliefd. Zij gescheiden, twee ,begripvolle, uitwonende kinderen , geen enkel probleem van die kant.
Vakantie's ,uitgaan ,etc. Maar sinds enkele maanden lijkt het tij te keren en wordt het "killer ". Zij vindt dat ik het verleden moet vergeten en alleen met haar naar de toekomst moet kijken , ook minder aandacht aan mijn schoonzusjes moet geven. enz.!
Dit vind ik wel veel gevraagd, er is hoegenaamd geen begrip van haar kant voor mijn verleden. Ik heb toch mijn herinneringen! Er is natuurlijk een groot verschil , in onze achtergronden, zij wil vergeten en ik hoef niet te vergeten.
Scheiden en sterven, in beide gevallen laat je iets achter , maar hoe laat je iets achter.?
De ene wil vergeten en de ander denkt toch met weemoed soms terug aan mooie tijden, mag dat dan niet?
Na een jaar hebben we met moeite er weer een punt achter de relatie gezet , hoewel we toch al veel hadden
geïnvesteerd in elkaar.
Ik denk dat een weduwe/weduwnaar meer begrip voor elkaar kan opbrengen , voor je moeilijke momenten die er ongetwijfeld zijn en terug blijven komen. Dan is de steun voor elkaar, de arm, de liefkozing, zo enorm belangrijk.
Ik moest dit even kwijt. Ik wens jullie overigens nog veel geluk in jullie nieuwe home en prettige feestdagen en een voorspoedig en gezond 2003.
Frans Faase, e-mailadres: f.j.faase@freeler.nl

In onderstaande brief beschrijft een lotgenote haar verhaal als weduwe die op weg was naar een scheiding. Een verhaal dat weer eens aantoont hoe bizar en wreed het leven soms kan zijn en hoe je daardoor verstrikt kunt raken in een maalstroom van schaamte en schuldgevoelens. Dat is nu eenmaal de wet van de onomkeerbaarheid van het leven. Wat gebeurd is, is gebeurd. Je kunt er misschien later op terug komen. Je kunt proberen iets wat niet goed was alsnog te verzachten. Maar soms is er een moment dat dit onmogelijk is geworden. Als de dood het leven heeft ingehaald rest ons dat gevoel van machteloosheid. En in het geval van onze lotgenote, ze noemt zich Arie, de schuldgevoelens en schaamte. Of dat terecht is? Reageer als je wilt door rechtstreeks aan de redactie te mailen. -Bert-

Scheiding en dood:
over de onomkeerbaarheid van het leven

Ik weet niet of ik er goed aan doe jullie te schrijven, ik weet niet eens of mijn bericht hier zelfs wel hoort. Je zou denken van wel omdat mijn man 9 januari 2002 is overleden aan een hartstilstand.....
Maar de situatie is wat vreemd omdat mijn man en ik sinds 15 december 2001 spraken over een tijdje uit elkaar gaan.... en het allerergste is voor mij nog steeds dat de reden hiervan was dat ik hem 15 december verteld had verliefd op een ander te zijn. Vanaf die datum hebben we avond aan avond hand in hand op de bank gezeten, pratend, huilend, stil zijn, het was heel verdrietig.
We wilden met Kerst en oud en nieuw niet de schijn ophouden bij familie, dus hebben we beide ouders ingelicht over wat er speelde. We zijn met Kerst en oud en nieuw samen geweest. We wilden maatjes blijven, niks stuk maken. Hij ging er zo ontzettend knap mee om, had zoveel begrip voor me, zoveel dat ik er nog steeds misselijk van ben. Hij had verdriet, maar was blij dat ik eerlijk was geweest. Verliefdheid overkomt je, zei hij dan. Heel af en toe mocht ik mijn vriend zelfs ontmoeten, en hij heeft hem zelf willen ontmoeten, en zo kwam het ook dat we 22 december met z'n drieën rond de tafel gezeten hebben. Onvoorstelbaar....zit je ineens aan tafel met 2 mannen die allebei je hand willen vasthouden.....
9 januari was zo'n dag dat ik mijn vriend mocht ontmoeten; want dan pas kon ik er achter komen, aldus mijn man, of het inderdaad zo diep zat...
9 januari heeft hij 's avonds nog naar mijn mobiele telefoon gebeld of we die avond bij terugkomst nog even naar boven wilden komen (we woonden op een flat). Het was tegen tien uur 's avonds en omdat ik wist dat we binnen enkele minuten thuis zouden zijn heb ik niet terug gebeld. Thuis aangekomen zet mijn vriend de auto onder aan de flat, we stappen uit. Ik zie Wim voor het raam staan en hij zwaait, ik zwaai terug. Zijn gezicht asgrauw.... Ik maak beneden de deur van de flatportaal open en boven hoor ik de deur open gaan. Hij komt naar beneden gerend.
De rest is een filmpje wat zich keer over keer blijft afspelen...... Bij de laatste trap valt hij slap voorover met zijn hoofd tegen de deurpost van het appartement op de eerste verdieping. Ik nog denken dat hij zijn ellende had zitten verdrinken..... (niet dat hij alcoholist was, dat beslist niet). Ik naar boven gerend en 112 gebeld, die er binnen enkele minuten waren. Ondertussen mijn ouders gebeld maar ik heb de telefoon nog maar net neergelegd als de ambulancemensen naar mij toe komen. "Het spijt me mevrouw, maar wij kunnen niets meer voor hem doen".
Geloof het of niet, mijn wereld stond op zijn kop......... hoe moest ik hier ooit nog uitkomen......kon wel door de grond kruipen, het was mijn schuld, MIJN SCHULD!! Hij had zoveel verdriet gehad en zo is hij ook doodgegaan, dat vind ik zo verschrikkelijk erg, dat heeft hij nooit verdiend! En dan mijn vriend die erbij stond, wat een puinhoop!!! En mijn ouders die ineens geconfronteerd werden met mijn vriend en mijn vriend met mijn ouders....... Wat een geluk achteraf dat Wim en ik samen nog aan mijn ouders verteld hadden wat er speelde, voor zover je over geluk kunt spreken..... maar dat die openheid er steeds is geweest, echt tot het laatst toe.
Later die nacht is de politie komen vertellen dat Wim een hartstilstand had gehad.

We zijn nu een dikke 8 maanden verder en mijn vriend is gebleven. We zijn wel verhuisd want in die flat.....daar hoorden Wim en ik, daar konden wij niet blijven. Toch staat het leven nog stil......voel ik me vastlopen in gevoelens van vreselijk gemis, een mega schuldgevoel wat nooit meer zal overgaan, een nieuwe relatie die ondanks alles toch goed loopt maar die nog helemaal niet zuiver voelt.....Ik voel me steeds teruggefloten.....het mag niet.
Zoekend in de Draaikolk kwam ik er weer eens achter dat mijn verhaal nergens thuishoort eigenlijk, voor mijn gevoel heb ik er geen recht op. Ik kan mezelf niet vergeten dat hij zo verdrietig is gestorven... Nooit zal ik zijn trillende lijf vergeten......ik mis hem zo. Geloof het of niet, maar het doet heel veel pijn!

Arie

(In verband met de gevoeligheid van het onderwerp heeft de lotgenote om anonimiteit verzocht. Bij uitzondering willen wij aan haar verzoek voldoen. Haar echte naam en e-mailadres is uiteraard bij de redactie bekend)

De troostmuziek (7) van Simone Awhina met debuut-CD ,,Journey of the soul":
Een reis door de ziel met de pijn, het verdriet en de rouw om het verlies partners

Simone Bak, binnenkort wellicht beter bekend als de zangeres Simone Awhina, stuurde ons de volgende mail, die we graag plaatsen.
,,Bijna vijf jaar geleden werd mijn verloofde Nico ernstig ziek op tweede Kerstdag. Na een maand van intens verdriet, angst en wanhoop maar ook hele speciale momenten overleed hij op 29 januari aan een hersentumor. Na een intense periode van verdriet, ontmoette ik opnieuw een man en heel langzaam durfde ik mijn hart weer te openen om lief te hebben. Helaas stond het geluk niet aan onze zijde. Na een half jaar kreeg Jason een auto ongeluk en overleed ook. Mijn wereld stortte weer in en er waren periodes waarin ik niet meer wilde leven.
Op een gegeven moment voelde ik dat ik twee keuzes had. Mijn hele leven lang met deze pijn rondlopen of er iets mee doen en zorgen dat ik een fantastisch leven heb. Ik koos voor het laatste.
Muziek was in die tijd van verdriet heel belangrijk voor mij en ik geloof dat het mij veel geholpen heeft bij de verwerking. Door te zingen kon ik mijn boosheid, frustratie, angst en verdriet uiten. Ik wilde hier iets mee doen en besloot om terug naar Nederland te komen om aan een zangcarrière te werken. (In 1993 was ik op 21 jarige leeftijd met Nico naar Nieuw Zeeland geëmigreerd).
In oktober 2001 vertegenwoordigde ik Nederland op de World Championships of Performing Arts in Hollywood, Los Angeles en won twee bronzen en een gouden medaille. De gouden medaille was voor het lied "Don't go away" waarvan ik de tekst zelfgeschreven heb naar aanleiding van het overlijden van Nico.

(Music by Billy Purnell, Robert Valter); (Arrangements by Jan Kisjes); (Words by Simone Awhina & Jan Kisjes); Publishing: Kisjes Music Publishing; ©2002-Rohofski music-Dalfsen-the Netherlands

*
Ik ben er heel trots op dat ik nu kan vertellen dat mijn nieuwe album "Journey through my soul" klaar is. Dit album gaat over de reis die ik door mijn ziel gemaakt heb na de periode van ziekte en het overlijden van beide jongens. Alle nummers zijn speciaal voor mij geschreven door Jan Kisjes, de producer/songwriter van het winnende songfestivallied "Blijf zoals je bent" en "Ik hou van jou" van Ruth Jacott.
Het geeft elk stadium weer waar ik door heen gegaan ben: wanhoop, verdriet, dan breekt er een tijd aan om vaarwel tegen de tranen te zeggen, ik vind een innerlijke kracht, tot de periode waarin ik weer geniet van het leven, gelukkig ben en mijn dromen waar maak.
Mijn artiestennaam is Simone Awhina. Awhina komt uit de Maori taal, de oorspronkelijke Nieuw Zeelandse taal en betekent liefdevol hulp bieden. Dit hoop ik met mijn muziek en in het leven te kunnen doen.
Ik organiseer avonden speciaal voor verdrietverwerking, waarin ik niet alleen de nummers van mijn album zing maar ook mijn verhaal vertel. Ik hoop hiermee een inspiratie voor mijn medemens te zijn en wil graag laten zien dat het ook mogelijk is om weer geluk te vinden na een periode van intens verdriet.
Het voelt zo fijn om iets voor mijn medemens te kunnen betekenen en zo toch iets met de ervaring van het verlies te kunnen doen".
Met vriendelijke groet,
Simone Bak, e-mailadres: info@simoneawhina.com
website: www.simoneawhina.com

Beste Simone, bedankt voor jouw mail, die we graag plaatsen. We hebben er de tekst van ,,Don't go away" aan toegevoegd. Dat leek ons een goede aanvulling. Veel succes gewenst. - Bert & Monique

Ruggesteuntjes (10)

Er is maar één echte vorm van deprivatie... en dat is dat je je gaven niet kwijt kunt aan degenen van wie je het meeste houdt.
-May Sarton-

Wees blij. Wees braaf. Wees dapper.
-Eleanor Hodgman Porter-

Beleef het voorbijgaan der seizoenen; adem de lucht in, drink het drankje, proef het fruit en leg je neer bij de invloed van elk seizoen. Laat de seizoenen je enige gezonde drankje en plantaardige medicijn zijn.
-Henry David Thoreau-

Er zijn twee manieren om licht te verspreiden: je bent de kaars, of de spiegel die de kaars reflecteert.
-Edith Wharton-

We moeten bereid zijn het leven dat we gepland hadden de deur uit te doen, om het leven te kunnen leiden dat ons te wachten staat.
-Joseph Campbell-

We moeten geloven om te kunnen geloven.
-G.C. Lichtenberg-

De wereld is rond, en wat er als einde uitziet kan ook louter een begin zijn.
-Ivy Baker Priest-

Uit: "Eenvoud in overvloed" - Sarah Ban Breathnach. 2000 - Forum - Amsterdam, ISBN 90 225 2245 8

Bijdragen van lotgenoten

Dag Bert en Monique,

Mijn Pim is bijna anderhalf jaar geleden plotseling overleden aan de gevolgen van een ernstige hersenbloeding. Enige maanden geleden kreeg ik van een vriendin een "gebed voor een gestorvene" dat door Hans Stolp is geschreven. In een opwelling heb ik dat gebed in het gastenboek gezet.
Binnen een half uur kreeg ik daar een geweldige reactie op. En nu heb ik zoiets over me van: niet iedereen leest in een gastenboek en toch zouden meer mensen de gelegenheid moeten hebben om dit gebed te "ervaren". Wellicht een idee om dit gebed in een volgende editie te publiceren opdat meer mensen hieruit troost zouden kunnen putten?
Aan jullie ter beoordeling.

Ik heb het gebed als bijlage aan dit mailtje toegevoegd.

Met vriendelijke groeten, Joke Vermaak, e-mailadres: j.vermaak@chello.nl

Brief van de maand: Worstelen met een dubbelgevoel: moet ik me schuldig voelen omdat ik weer een beetje kan genieten?

Hallo Bert, Monique en alle lotgenoten,

Toen ik in de september-editie van de Draaikolk opmerkte dat er geen bijdragen van lotgenoten waren binnengekomen, vond ik het eigenlijk een beetje jammer. Maar ik realiseerde me dat ook ik niet zomaar meteen mijn pen (of computer) ter hand neem om iets te schrijven. Ik ben er nochtans van overtuigd dat het delen van ervaringen heel verrijkend kan zijn. Ik ondervind het vaak zelf... via de Draaikolk heb ik contact gekregen met een aantal lotgenoten en op moeilijke, cruciale momenten wordt er druk heen en weer gemaild. Nu dacht ik eraan mijn verhaal en mijn ervaringen ook eventjes te delen met de ganse Draaikolk-groep. Wie weet is er ergens iemand die er iets aan heeft...

19 oktober 2001, het lijkt alsof het gisteren was, maar in werkelijkheid is het bijna een jaar geleden. Een dagje vrij, het begin van een verlengd weekend. Wat er is gebeurd weten we niet en we zullen het ook nooit meer weten. Wat we wel weten is dat Thomas (mijn vriend, waarmee ik net drie maanden samenwoonde) op weg naar huis om onbekende reden tegen een boom gereden is. Plots overstekend wild, een defect aan de auto, een plotse beroerte of wat dan ook... het zijn vragen die ons nog steeds bezig houden, maar die nooit meer beantwoord zullen worden. Uren later kreeg ik een telefoontje van Thomas' familie met het dramatische nieuws. Ik kan me nog nauwelijks iets van het gesprek herinneren, alleen die paar woorden:Thomas is dood. Ik voelde dat mijn wereld instortte, dat alle mooie dromen en plannen plots in het niets verdwenen... Maar op datzelfde moment voelde ik ook dat ik zelf nog leefde, dat ik met mijn leven verder moest, hoe moeilijk het ook zou worden. Achteraf bekeken ben ik verbaasd dat ik toen nog zoveel energie, zoveel moed had... Ik belde vrienden en collega's omdat ik niet wilde dat ze het verschrikkelijke nieuws van anderen zouden moeten horen. Na het weekend ging ik terug werken. Nu, werken is misschien een groot woord, maar ik wilde mensen rondom mij, ik wilde mijn verhaal kwijt kunnen. Ik wou praten over Thomas, over wat er was gebeurd. Ik wou me niet
opsluiten in huis, want ik wist dat de wereld zou en moest verder draaien. Er was veel volk op de uitvaartdienst en dat was belangrijk voor mij. Ik leefde verder door de steun en het begrip van mijn en Thomas' familie, de vrienden en collega's. Ik wist dat die steun na verloop van tijd zou verminderen, maar op dat moment had ik die toch heel hard nodig. Want alles, echt alles deed me pijn. Elke dag kwam er wel ergens een onderwerp aan bod dat me heel concreet aan Thomas terug deed denken of me deed inzien dat ik in de toekomst heel veel zou moeten missen. Vaak het begin van een ellendige dag, van een enorme huilbui of een periode waarin ik me rustig op de achtergrond terugtrok. Enerzijds wou ik iedereen laten zien, horen en voelen dat ik verdrietig was om Thomas, maar anderzijds had ik vaak niet de moed om naar mensen toe te gaan. Na enkele weken slaagde ik er ook niet meer in om te beginnen huilen wanneer anderen in de buurt waren. Bij het opkomen van een huilbui, vluchtte ik weg naar een rustige plaats. In stilte hoopte ik wel dat iemand me zou komen troosten, maar echt om hulp vragen of naar anderen toe gaan, kon ik niet. Thuis lukte het iets beter omdat ik daar de zekerheid had dat mijn familie me zou begrijpen, dat ik me voor hen niet echt sterker moest voordoen dan ik me voelde. Als ik huilde, voelde ik me natuurlijk wel verdrietig, maar anderzijds was het telkens een opluchting.

Ik heb in die periode heel veel boeken gelezen over rouwverwerking, en ik wist dat die moeilijke momenten erbij hoorden. Dat die momenten er nodig waren om nadien weer voor een tijdje verder te kunnen, en dat er stilaan weer plaats zou komen voor langere periodes zonder dat intense verdriet. Ik heb er vaak over nagedacht of ik er niet beter zou aan gedaan hebben om de eerste weken thuis te blijven, nergens meer naartoe te gaan. Het zou me wellicht veel moeilijke momenten bespaard hebben. Want overal waar ik mensen zag die samen gelukkig waren en nog samen dingen konden doen, kreeg ik het moeilijk en besefte ik wat ik moest missen. Maar ik ben ondanks dat alles blijven volhouden, omdat ik van lotgenoten hoorde dat dit normaal was, maar dat ik er doorheen moest, dat ik moest blijven geloven dat er beterschap zou komen, dat het verdriet anders zou worden. Toch ben ik ontelbare keren kwaad geworden op mijn omgeving, omdat ze niet schenen te begrijpen hoe moeilijk alles voor me was. Hoe hard ik elke dag moest vechten om gewoon maar de dagdagelijkse dingen te doen. Ik kon niets extra aan, geen spanningen, geen stress, geen extra problemen. Als alles niet volgens plan verliep, kon ik soms heel hard van streek zijn. En precies op die momenten wou ik dan naar Thomas toe, dan wou ik bij hem terecht kunnen. Net op die momenten voelde ik het gemis dan ook nog sterker aan...

Het zal wellicht al zijn opgevallen dat ik tot nog toe alles in de "verleden tijd" heb geschreven. Niet omdat mijn verdriet en problemen nu voorbij zijn. Helemaal niet, maar wel omdat het gevoel veranderd is. Ik heb het gevoel dat ik nu - een jaar later - aan Thomas kan terugdenken (en dat doe ik nog tientallen keren elke dag opnieuw) zonder die diepe intense pijn te voelen. Nee, nu kan ik dankbaar zijn om de mooie momenten die we samen gehad hebben, dankbaar omdat hij in die (veel te korte) 23 jaar van zijn leven het geluk gehad heeft een tof thuis te hebben, zichzelf heeft kunnen ontwikkelen tot een mooie persoonlijkheid, en stilaan zelf zijn weg in het leven kon zoeken.

Dankbaar ook omdat ik de laatste jaren deel heb mogen uitmaken van Thomas' leven, en omdat we het goed gehad hebben samen. Het is natuurlijk veel te kort geweest, en hoewel ik nu wel niet meer echt die diepe intense pijn voel, is er continu op de achtergrond het gevoel van gemis. De gedachte aan zoveel dingen die we nog samen hadden kunnen doen, aan zoveel mooie plannen die we nog hadden gemaakt. Het heeft niet zo mogen zijn, en daarmee moet ik leren leven. Ik heb aan Thomas beloofd dat ik verder mijn weg zal zoeken in het leven, dat ik zal proberen opnieuw gelukkig te worden. Zo zou hij het zeker gewild hebben. Wat er ook gebeurt, ik zal Thomas nooit meer vergeten, daarvoor hadden we het veel te goed samen. Maar ik weet dat ik moet open staan voor een "nieuw" leven. Ik leer stilaan terug te genieten van het leven, terug aandacht te krijgen voor de mooie dingen die er nog steeds zijn. Ik leer nieuwe mensen kennen, en krijg het gevoel dat mijn leven door kan gaan. Ik leef hierbij met de vaste overtuiging dat Thomas het nu goed heeft, misschien nog beter dan tijdens zijn leven. Ik denk dat hij me bezig kan zien, en ik hoop dat hij een beetje trots kan zijn op mij. Af en toe vraag ik hem nog een beetje raad, en dan heb ik vaak het gevoel dat hij me in de toekomst zal blijven volgen en me verder zal leiden. Het is wellicht mijn verbeelding, maar het geeft me toch een gevoel van veiligheid en zekerheid.
Hoewel ik alles hier misschien een beetje "rooskleurig" omschrijf, blijf ik toch worstelen met een dubbelgevoel... Enerzijds denk ik wel dat ik weer verder kan, maar telkens ik dit denk, voel ik ook de onzekerheid. Onzekerheid over hoe ik omga met dit verlies. Doe ik het wel "goed"? Verdring ik mijn gevoelens niet teveel, en moet ik me niet schuldig voelen omdat ik opnieuw kan genieten, omdat ik weer dingen durf ondernemen? Zou ik me niet een beetje triestiger moeten voelen? Het zijn wellicht vreemde vragen, maar de afgelopen tijd is het verdriet en het gemis écht een deel geweest van mijn leven. Het was er vrijwel altijd, soms heel duidelijk, soms gewoon sluimerend aanwezig. Geleidelijk aan verdwijnt het een klein beetje naar de achtergrond, en hoewel ik hiermee blij zou moeten zijn, vraag ik me af of ik Thomas hiermee niet te kort doe. Ik vermoed dat jullie dit gevoel wel zullen kunnen begrijpen, en wie weet... me misschien een beetje goede raad kunnen meegeven. Velen onder jullie zullen immers wellicht al wat langer geleden hun partner verloren zijn, en een beetje beter weten hoe het aanvoelt op "langere termijn" en of deze gevoelens herkenbaar zijn.
Lieve lotgenoten, ik zal het hierbij laten... het is een behoorlijk lang verhaal geworden. Ik weet dat ik zeker de eerste maanden zelf heel veel steun heb gehad aan verhalen van lotgenoten waarin ik me zelf kon herkennen. Hopelijk is ook dit verhaal voor jullie herkenbaar, en kunnen jullie er een beetje steun in vinden.
Veel sterkte voor jullie allemaal!

Lieve Balcaen, e-mailadres: lieve@ouwegem.be

Motto 2003: Het leven houdt van jou!

Terug naar index Archief

Terug naar de Draaikolk, webplek voor mensen die hun partner hebben verloren